تبلیغات
بیماری های داخلی - copd

بیماری انسدادی مزمن ریه به‌طور عمده ناشی از سیگار کشیدن است و با انسداد پیشرونده و تا حدی برگشت‌پذیر راه‌های هوایی،و افزایش دفعات و تشدید شدت حملات بیماری مشخص می‌شود. علایم اصلی عبارت‌ ازسرفه،خلط، تنگی نفس و عدم تحمل فعالیت فیزیکی می باشد که معمولا در ابتدا بی‌سر و صدامی باشند و به تدریج پیشرفت می کنند.

بیماری انسدادی مزمن ریه حالتی است که مشخصه آن محدودیت جریان هوا بوده وبطور کامل برگشت پذیر نیست . بیماری انسدادی مزمن ریه(COPD) انواع مختلفی ازبیماریها را شامل می شود که عبارتند از 1- آمفیزم : مشخصه آن تخریب و بزرگ شدن آلوئولهای ریوی است . 2- برونشیت مزمن : که یک بیماری مزمن همراه با سرفه وخلط است واین بیماری زمانی که انسداد یا گرفتگی مزمن جریان هوا وجود داشته باشد جزء بیماریهای COPD محسوب می شود. و3- بیماری راههای هوایی کوچک : که دراین بیماری برونشیولهای کوچک تنگ می شوند .

عوامل خطر ساز

1- سیگار ‌کشیدن و یا در تماس زیاد با دود سیگار بودن عامل اصلی خطرسازبیماری انسدادی مزمن ریه می باشد.مقدارمصرف وشدت کشیدن سیگارمعمولاً با واحد پاکت-سال Pack year(میانگین تعداد پاکتهای سیگاری که درهر روزکشیده می شود ضرب درتعدادکل سالهای کشیدن سیگار )بیان می شود.اگرچه رابطه بین سیگارکشیدن وبروزCOPD بطور قطعی ثابت شده است اما تنوع زیادی در واکنش افراد به سیگار وجود داردواین یافته حکایت از آن دارد که عوامل دیگرمحیطی ویا ژنتیک(بخصوص کمبود شدید آلفایک آنتی تریپسین) در تاثیرسیگار برتکوین انسداد جریان هوا نقش دارند

2- افزایش پاسخ دهی راههای هوایی به محرک های محیطی.

3- عفونت های مکرر تنفسی که از عوامل تشدید بیماری COPD نیز می باشد.

4- تماسهای شغلی مانند کار در معادن ذغال سنگ ، طلا ، و صنایع منسوجات و پنبه به دلیل در تماس بودن با گرد و غبارناشی ازآنان از عوامل خطرساز انسداد مزمن راههای هوایی می باشند.

5- آلودگی هوای محیط ،که اهمیت آن کمتر از کسیدن سیگار است.

6- عوامل ژنتیک مانند کمبود شدید آلفا 1 آنتی تریپسین که یک عامل شناخته شده ژنتیک برایCOPD می باشد .

 

پاتولوژی بیماری COPD

دراین بیماری تماس با دود سیگار ممکن است راههای هوایی بزرگ ، راههای هوایی کوچک وفضاهای آلوئولی را تحت تاثیر قرار دهد.

1- راههای هوایی بزرگ : تغییرات در راههای هوایی بزرگ باعث بزرگ شدن غددمخاطی وهیپرپلازی سلولهای مخاطی می شود که علایم سرفه وخلط را ایجاد می کنند.

2-راههای هوایی کوچک : جایگاه اصلی افزایش مقاومت وتنگی در اکثر مبتلایان به COPD راههای هوایی کوچک با قطر کمتر از 2 میلی متر می باشد.تغییرات بارزسلولی شامل متاپلازی وایجادسلولهای التهابی و سلولهای سازنده موکوس است واین تغییرات با ایجاد موکوس اضافی ، خیز وارتشاح سلولی می تواند باعث تنگ شدن مجرا شود.افزایش فیبروزدر دیواره راههای هوایی کوچک نیز می تواند سبب تنگ شدن آن شود.

3- فضاهای آلوئولی : تماس طولانی با دود سیگار می تواند منجر به فراخوانی سلولهای التهابی در فضاهای هوایی انتهایی (آلوئولی)ریه شودواین سلولهای التهابی با تولید پروتئینازهای مخرب سبب صدمه به ماتریکس خارج سلولی ریه می شودوسپس ترمیم ناقص اجزای ماتریکس خارج سلولی منجر به آمفیزم ریوی می شود.

 

علایم بیماری

سه علامت شایع بیماری انسدادی مزمن ریه شامل - سرفه ، تولید خلط و تنگی نفس فعالیتی می باشند. بسیاری از بیماران ماهها ویا سالها پیش از مراجعه به پزشک دچار این علایم هستند. چراکه پیدایش انسداد و تنگی در راه هوایی یک فرایند تدریجی می باشد .

در مراحل اولیه بیماری COPD بیماران اغلب ازسرفه وخلط وتنگی نفس هنگام فعالیت شکایت داشته وبا پیشرفت بیماری و بدترشدن گرفتگی جریان هوا این علایم باشدت بیشتر ودفعات بیشتری بروز کرده و بیمار دچار خس خس سینه هنگام بازدم وهیپوکسی (کمبود اکسیژن)می شود تنفس های بیماربه سختی ونیازبه تلاش فراوان دارد که سبب خستگی وضعف شدید بیمار می شود ودرمراحل انتهایی بیماری ، ممکن است به دلیل کمبود اکسیژن بیمار دچار سیانوزشود ونیاز به اکسیژن کمکی داشته باشد.

 

تشخیص

برای تایید تشخیصCOPD باید اسپیرومتری انجام شود. برای تشخیص و ارزیابی اختلال ناشی ازبیماری انسدادی مزمن ریه و نیز در تمام بیماران 40 سال به بالا که سیگاری هستند یا قبلا بوده‌اند و کسانی که دچار تنگی نفس پس از فعالیت، سرفه ماندگار و تولید خلط یا عفونت‌های مکرر مجاری تنفسی هستند، انجام اسپیرومتری باید مدنظر قرار گیرد.

اسپیرومتری در واقع روشی است که با آن عملکرد ریه ها سنجیده می شود ودر این روش بیمار باید به وسیله یک لوله به درون اسپیرومتر بازدم و دم نماید واسپیرومتر قادر است حجم گاز دمی ویا بازدمی را اندازه گیری کرده ودرهمان حال نمودارحجم را در مقیاس زمان رسم می کند .

دو حجم ریوی که اندازه گیری آنها برای تشخیص مهم می باشد عبارتند از: 1- حجم گازی که در ثانیه اول بازدم بیرون رانده می شود(حجم بازدم فعال در ثانیه اول یا FEV1) و2- حجم کل بازدم شده (ظرفیت حیاتی فعال یا FVC)

تفسیر حجم های ریوی و اندازه گیری های انجام شده در حین بازدم فعال نیازمند مقایسه مقادیر اندازه گیری شده با مقادیرمورد انتظار برای سن ، قد ، جنس و نژاد بیمار است .

اگر مقادیر اندازه گیری شده برای هر فرد به زیر صدک پنجم نزول کند کمتر از مقدار طبیعی تلقی می شود.

مقدار طبیعی برای نسبت FEV1/FVCتقریباً 75 /۰تا8 /۰می باشد .

در بیماری انسدادی مزمن ریه COPD کاهش پایدارحجم بازدم فعال در ثانیه اول FEV1 بارزترین یافته می باشد وهمچنین نسبت FEV1/FVCنیز کاهش می یابد .

= بروز بیماری انسدادی مزمن ریه در افراد زیر 40 سال یا در افرادی که سابقه خانوادگی محکم درابتلا به این بیماری دارندویا سابقه مصرف سیگار آنها کم است باید سطح سرمی آلفا 1 آنتی تریپسین اندازه گیری شود .

= برای رد دیگر بیماری‌های همراه مثل سرطان ریه، برونشکتازی، نارسایی قلب، سل و بیماری‌های‌ میان‌بافتی ریه، انجام رادیوگرافی قفسه سینه ضروری است.ونیزبررسی رادیولوژیک ممکن است برای تعیین نوع COPD کمک کند

 

درمان COPD

درصورت بروز علایم نگران کننده همراه با بیماری انسدادی مزمن ریه مانند : بیماری انسدادی مزمن ریه در افراد زیر 40 سال یا در افرادی که یکی از خویشاوندان درجه اول آنها دارای سابقه کمبود آلفا-1 آنتی ‌تریپسین هستند، بیماری شدید، زیاد بودن تعداد و شدت حملات ، هموپتیزی، دشواری کنترل علایم یا نیاز به اکسیژن درمانی، بازتوانی ریوی یا جراحی، باید به مراکز تخصصی ریه مراجعه کرد .

دواقدام درمانی ، ترک سیگار و اکسیژن درمانی برای بیمارانی که هیپوکسمی مزمن دارند،می تواند سیر معمول بیماری را تغییر دهد.

1- ترک سیگار= دربیماران COPD ترک سیگارسبب بهبودی قابل توجه در افت عملکرد ریوی می شود.برای انجام ترک سیگار دو رویکرد اصلی درمانی وجود دارد: 1-تجویز داروی بوپروپیون(bypropion)گه در اصل به عنوان یک داروی ضد افسردگی می باشد.و2- تجویز درمان جایگزین نیکوتینی که بصورت قرص ، آدامس ،برچسبهای پوستی ، اسپری استنشاقی وبینی در دسترس است .

2- برونکودیلاتورها یاداروهای استنشاقی گشاد کننده برونش ،اساس درمان دارویی COPD به شمار می‌روند؛ برای بهبود تنگی نفس باید این اسپری به صورت درست استفاده شود.

3- داروهای استنشاقی آنتی کولینرژیک مانند ایپراتروپیوم بروماید علایم را بهتر کرده ونیزسبب بهبودFEV1 دراسپیرومتری می شود

4- بتاآگونیستهای استنشاقی طولانی اثر مانند سالمترول دربهبود تنگی نفس موثرند.اسپری هایی مانند Combivent و Duolin که ترکیبی ازبتاآگونیست وآنتی کولینرژیک هستند فواید مضاعفی در درمان COPD دارند.

5- کورتیکواسترویید استنشاقی مانند بکلومتازون، دربیمارانی که بصورت مکرر دچار حملات شدیدCOPD می شوند توصیه شده است.

6- کورتیکواسترویید تزریقی وخوراکی مانند پردنیزولون که با دوز 30 تا 40 میلی گرم برای یک دوره دو هفته ای تجویز می گردد.این درمان در کاهش دفعات یاعودحملات موثربوده است.مصرف طولانی مدف کورتیکواسترویید خوراکی با عوارض جانبی قابل ملاحظه ای همراه است که شامل هیپرگلیسمی(بویژه دربیماران دیابتی)،پوکی استخوان،افزایش وزن،کاتاراکت،وافزایش خطرعفونت می باشند.

7- متیل گزانتین ها مانند تئوفیلین که تا حدی در بهبود میزان جریان بازدمی ونیزظرفیت حیاتی موثر است.عوارض جانبی تئوفیلین شامل تهوع، تاکی کاردی وترمور است.

8- اکسیژن، اکسیژن کمکی غالباً برایبیمارانی که هیپوکسمی در حال استراحت وشبانه دارند تجویز می شود.این درمان درکاهش مرگ ومیردربیماران مبتلابهCOPDموثربوده است.سیستمهای مختلفی برای اکسیژن رسانی در دسترس هستند،ازجمله کپسولهای قابل حمل که می توان آنهارابه خارج ازخانه نیزبرد.

9- آنتی بیوتیکها تنها درمواردحملات حاد وشدیدCOPD مصرف می شود.آنتی بیوتیکهای مورداستفاده بیشتر شامل اریترومایسین وآزیترومایسین می باشد.

10- سایر داروها :

N-استیل سیستئین که بدلیل خواص موکولیتیک وآنتی اکسیدان،برای بیماران مبتلابهCOPD مصرف می شود.

وداروی دیگر فراورده ای است بنام«درمان تقویتی آلفایک آنتی تریپسین»که برای بیماران مبتلا به کمبود شدید آلفایک آنتی تریپسین که دچارCOPD وکاهش عملکرد ریوی هستند استفاده میشود.

درمانهای غیر دارویی

واکسیناسیون آنفلوآنزا سالانه انجام شود.

واکسیناسیون پنوموکوک را حداقل یک بار و در صورت امکان هر 10-5 سال، انجام دهید.

در مورد هر گونه تغییر مفید در سبک زندگی (تغییر در رژیم غذایی و ورزش بیشتر) توصیه ارایه دهید.

-حمایت با تهویه مکانیکی :دربیماران مبتلابه بیماری انسدادی مزمن ریهCOPD پیشرفته که دچار نارسایی تنفسی می شوند تهویه با فشارمثبت غیر تهاجمی(باماسک) می تواندمنجر به کاهش قابل توجه مرگ ومیر،نیازبه لوله تراشه،عوارض درمان وطول مدت بستری دربیمارستان شود.

تهویه مکانیکی تهاجمی(ازطریق لوله تراشه)برای بیمارانی استفاده می شودکه به رغم درمان اولیه،همچنان زجرتنفسی شدید،هیپوکسمی شدید،اسیدوزشدید،اختلال وضعیت هوشیاری قابل توجه،ایست تنفسی یاعوارض دیگرداشته باشند.

پیوند ریه: COPD تنها اندیکاسیون اصلی پیوند ریه است.امروزه توصیه می شود که بیماران منتخب برای پیوند ریه باید دارای شرایطی باشندکه عبارتند از : -سن کمتر از 65 سال ،عدم پاسخدهی به درمانهای طبی ،کاهش شدید عملکرد ریوی ،عدم وجود بیماریهای همراه مانند بیماری کبدی ،کلیوی وقلبی .




طبقه بندی: بیماری های ریوی، 

تاریخ : جمعه 1 آذر 1392 | 05:18 ب.ظ | نویسنده : دکتر سیدعباس شاهمرادی | لطفانظربدهید
.: Weblog Themes By VatanSkin :.